Menu

Model Rover İsmi Seçildi -TULPAR (Толпар)

Proje kapsamında geliştirilen model rover için bir isim bulma etkinliği düzenlemiştik. Geçtiğimiz günlerde takipçilerimiz ve ziyaretçilerimiz tarafından gönderilen tüm isimler Mars on Earth Project Facebook Grubu grubunda açık olarak oylandı. Kendisi aynı zamanda TA3TT çağrı işaretli bir radyo amatörü olan Sayın Orhan KAVCI Bey’in önerdiği isim olan “TULPAR” yapılan ankette en çok oy alan isim olarak belirlendi. Naçizane teşekkür hediyemiz hafta içerisinde kendisine ulaştırılacaktır. Buradan bir kez daha; Orhan Bey ve tüm katılımcılarımıza gösterdikleri ilgiden dolayı teşekkürlerimizi sunuyoruz.

TULPAR-I Serisi model rover

Modelin isim önerisini yapan Orhan Bey de artık gönüllülerimiz arasında olup, ad verdiği 6WD serisi TULPAR-I modelin geliştirilmesi yanında, devam serisi olan 4WD özellikli TULPAR-II/A ve TUPLAR-II/B model aracın imkan ve kapasiteleri, üslendiği görev ve zorlu arazi şartları da göz önüne alındığında mitolojideki bazı tanımları ile özdeşleştiği görülmektedir. İsim esin kaynağı olan mitolojideki varlığı ile ilgili de bir kaç hususu belirtmek yerinde olacaktır.

Tulpar

Türk, Kırgız ve Altay mitolojilerinde TULPAR 

Tulpar (Başkurtça: Толпар, Kazakça: Тұлпар, Tatarca: Тулпар, Kırgızca: Тулпар, Rusça: Тулпар veya Тулпа́р), Türk mitolojisinde yer alan kanatlı at figürü. Her ne kadar Yunan mitolojisindeki Pegasus ile benzeştirilse de MÖ.13’yüzyılda, MÖ. 9 yüzyıllarlarda ortaya çıkmaya başlanan Yunan mitolojisindeki Pegasus’tan söz etmek mümkün değildir. Kırgızların Manas Destanı’nda bu uçan kanatlı atlardan söz edilir. Arkeolojik olarak da Kazakistan’da keşfedilen Esik Kurganında bulunan Altın elbiseli adam isimli elbisenin başlığında Tulpar figürü vardır.

Mitolojide; genelde beyaz veya kara (tek renk) bir at olarak betimlenir. Beyaz kanatları vardır ve Kuday (Tanrı) tarafından yiğitlere yardımcı olması için yaratılmıştır. Dünyanın en uzun destanı olan Kırgızların Manas Destanında, Manas’ın ünlü savaşçılarının sürdüğü kanatlarıyla rüzgardan hızlı koştuğu söylenen efsanevi atlar olarak tanımlanır.

Başkurt inançlarına göre kanatlarını hiç kimse göremez. Tulpar kanatlarını yalnız karanlıkta, büyük engelleri ve mesafeleri aşarken açar. Eğer birisi tarafından Tulpar’ın kanatları görülürse, Tulpar’ın kaybolacağına inanılır. Tulpar adı yalnızca Türklerde değil, komşu Avar, Lak, Andı, Dargı ve Tabasaran dillerinde de yaşamaktadır. Osetler’de Tolpar, Çeçenlerde Turpal olarak yer alır. Bir Kumuk atasözünde şöyle der:

“Tulpar yerün birevü buççağunda bulsa da, öz yılkısın tabar.” (Tulpar dünyanın bir başka köşesinde olsa da, kendi sürüsünü bulur.)

(Tul/Yul) kökünden türediği ve Moğolca Zulbah (kel, saçsız) sözcüğüyle bağlantılı olabileceği öngörülmektedir. Zira Türk mitolojisinde kel atlara sık rastlanır ve kellik kahramanlarda olduğu gibi atlarda da gücü simgeler. Yol sözcüğü ile de aynı kökten gelme ihtimali vardır. Tulu sözcüğü eski Altayca’da kıraç rengi ifade eder. Tulpar atına yiğitler, alp olanlar, bahadırlar  binebilir. Türk efsanelerine göre bu ata yüreği ve bedeni güçlü olanlar sahip olabilir.

Türklerin inancı “Tengricilik”te atın çok önemli bir yeri vardır. Destanlarda batır (kahraman) doğduğunda atı da onunla aynı zamanda doğar. Bazen gökyüzünden (üst dünyadan) gelir. Bazen de sürü içerisinde bakımsız, cılız, hastalıklı ve göze batmayan bir atken, batır büyüyüp güçlenince o da bir anda kendine has özelliklerini kazanır ve güçlü bir at olarak ortaya çıkar.

Bir batır hayatını kaybettiğinde atı da onunla birlikte gömülürdü. Yapılan kazılarda ortaya çıkarılan birçok kurganda insan kemiklerinin yanında at kemiklerinin de bulunmasının nedeni böylece anlaşılmaktadır. Bu durum atın öteki dünyaya batırla birlikte gittiği inancının kanıtıdır. Batırın atı batır ile birlikte doğar ve batır ile birlikte ölür.

Beğen  5
Yönetici
Yazar

Dünyadaki Mars Projesi Ekibi (Mars on Earth Project Team)

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yapılan Yorumlar ( 2 )
  1. Avatar
  2. Avatar